



Głowice PTZ to specjalizowane urządzenia mechaniczne, które w nieskomplikowany sposób pozwalają na znaczne zwiększenie pola widzenia stacjonarnych kamer przemysłowych. Głowice obrotowe PTZ nie tylko zwiększają funkcjonalność kamer przemysłowych (np. możliwość zastosowania obiektywu typu „moto-zoom”), ale także umożliwiają śledzenie poruszających się obiektów i zaistniałych zdarzeń, co w dużym stopniu zwiększa efektywność pracy systemów monitoringu wizyjnego CCTV. Ze względu na swoje możliwości, głowicie PTZ znajdują zastosowanie zwłaszcza w instalacjach CCTV, gdzie zachodzi konieczność monitorowania dużych obszarów.

Głowice PTZ możemy podzielić ze względu na oś obrotu i sposób montażu kamery przemysłowej. W przypadku podziału na oś obrotu wyróżniamy dwie podstawowe grupy głowic PTZ: pracujące w jednej płaszczyźnie (pozioma) i pracujące w dwóch płaszczyznach (pozioma i pionowa).
Podobnie, jak w przypadku podziału ze względu na oś obrotu, tak samo w podziale w którym kryterium jest sposób montażu wyróżniamy dwie podstawowe grupy: podstawa montażowa kamery na górze głowicy, podstawa montażowa kamery z boku głowicy PTZ.
Podstawowe parametry techniczne głowic obrotowych PTZ
Udźwig
Każda głowica PTZ, która została zaprojektowana pod kątem pracy z kamerami przemysłowymi cechuje się określonym udźwigiem. Przekroczenie wyznaczonego przez producenta udźwigu może powodować złą pracę głowicy PTZ (np. zbyt wolny obrót), a w skrajnych przypadkach może nawet dojść do jej oderwania od podłoża, co wiąże się z uszkodzeniem kamery CCTV. Z tego też względu należy zawsze pamiętać, aby odpowiednio dobrać maksymalny udźwig głowicy do masy kamery, z którą będzie współpracować.
Prędkość obrotu (stopnie na sekundę)
Podstawowym parametrem technicznym opisującym głowice PTZ jest prędkość obrotu. Standardowe urządzenia z tego grupy cechują się prędkością obrotu na poziomie 10 stopni na sekundę. W profesjonalnych głowicach PTZ prędkość obrotu jest znacznie większa i może być regulowana pod kątem wymagań stawianych przez system telewizji przemysłowej. Przeważnie urządzenia wyższej klasy zapewniają płynną regulację prędkości obrotu w zakresie od 0,1 do 400 stopni na sekundę. Głowicie PTZ o małej prędkości zazwyczaj stosuje się w miejscach gdzie raczej mamy do czynienia z pojedynczymi obiektami, zaś te z wysoką prędkością obrotu w miejscach o dużym natężeniu ruchu, gdzie szybkość reakcji operatora w znaczący sposób wpływa na efektywność instalacji CCTV.
Powtarzalność pozycjonowania
Powtarzalność pozycjonowania to kolejny z podstawowych parametrów technicznych współczesnych głowic obrotowych PTZ. Najczęściej parametr wiązany z głowicami wysokiej jakości, gdyż w tanich produktach powtarzalność pozycjonowania jest niezwykle trudna do osiągnięcia. Zadawalająca wartość tego parametru powinna być mniejsza od 0,2 stopnia.
Zgodność z normą IP
Zgodność z normą IP mówi nam o odporności głowicy na uszkodzenia mechaniczne i przenikanie takich czynników jak woda czy kurz. Każda profesjonalna głowica PTZ posiada informację o zgodności z normą IP, co pozwala na odpowiednie przystosowanie urządzenia do panujących warunków środowiskowych, w których urządzenie może stabilnie i co ważniejsze bezawaryjnie pracować.

Zintegrowane kamery PTZ
Zintegrowane kamery PTZ to gotowe rozwiązania, które składają się z kamery, obrotnicy PTZ i elementów dodatkowych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania tego typu urządzeń. Gotowe rozwiązanie jakim jest zintegrowana kamera PTZ ze względów funkcjonalnych i technicznych coraz częściej znajduje zastosowanie we współczesnych systemach telewizji przemysłowej. Rynek zintegrowanych kamer szybkoobrotowych z każdym miesiącem wzbogaca się o kolejne produkty, jednak w praktyce należy pamiętać, że tylko urządzenia renomowanych firm mogą zapewnić odpowiedni poziom nadzoru wizyjnego. Dlaczego? Parametry technicznie kamer integrowanych z głowicami PTZ co prawda mogą być podobne, to jednak mechanizmy obrotu i pochyłu jakie stosowane są w tego typu urządzeniach mogą znaczącą odbiegać od siebie zarówno pod względem funkcjonalności, niezawodności jak i jakości wykonania. W przypadku niedrogich rozwiązań bardzo często dochodzi do awarii mechanizmów obrotowych, co negatywnie wpływa na skuteczność prowadzonego nadzoru wizyjnego. W odrażeniu od kamer przemysłowych, budowa głowic PTZ to przede wszystkim zaawansowane mechanizmy automatyki, które pod wpływem eksploatacji są znacznie bardziej podatne na zużycie. Zintegrowane kamery PTZ nieznanych marek bardzo często posiadają głowice, których elementy zostały wykonane z tworzyw sztucznych. Ich odporność na zużycie jest niska, co w rezultacie znacznie skraca żywotność tego typu urządzeń. W przypadku profesjonalnych, zintegrowanych kamer PTZ znanych marek mamy pewność, że wszystkie elementy głowicy zostały wykonane z odpornych na uszkodzenia i zużycie materiałów. Pozwala to na wieloletnie użytkowanie sprzętu bez obaw, że w najmniej oczekiwanym momencie urządzenie zawiedzie.

Sterowania zintegrowanymi kamerami PTZ
Sterowanie zintegrowanymi kamerami PTZ oraz zaawansowanymi obiektywami typu „moto-zoom” wymaga użycia specjalizowanych urządzeń, w postaci sterowników i tzw. odbiorników telemetrycznych. Przy pomocy specjalizowanych sterowników możemy obsługiwać od jednej do nawet kilkuset kamer szybkoobrotowych PTZ. Ze względu na ilość obsługiwanych kamer, sterowniki ze względów konstrukcyjnych możemy podzielić na dwie grupy:
W praktyce kamery szybkoobrotowe PTZ najczęściej sterowane są za pomocą specjalnego pulpitu sterującego, który podobnie jak sterowniki może występować w kilku odmianach:

Profesjonalne kamery szybkoobrotowe PTZ mogą również być sterowane za pomocą przewodu koncentrycznego lub skrętki komputerowej. Komunikacja między urządzenia najczęściej realizowana jest za pomocą protokołu Pelco P i D. Zastosowanie protokołów komunikacyjnych pozwala na sterowanie kamerami PTZ z poziomu aplikacji komputerowej, co eliminuje konieczność zakupu klawiatury sterującej.
Elementy dodatkowe
Profesjonalne kamery zintegrowane PTZ, które przeznaczone są do pracy w najbardziej wymagających systemach telewizji przemysłowej, bardzo często doposażone są w dodatkowe elementy. Dodatkowe rozwiązania technologiczne, z którymi spotykamy się w kamerach PTZ mają na celu przede wszystkim zwiększenie efektywności pracy operatorów, co w rezultacie pozwala na budowanie skuteczniejszych systemu telewizji przemysłowej CCTV. Do najczęściej spotykanych elementów dodatkowych kamer szybkoobrotowych PTZ zaliczamy:
